Podróż na Południe

Historia nieustannie sprawia nam niespodzianki. Kto w latach 70-tych, w PRL-u, przypuszczał, że jeszcze za jego życia zniknie fizyczna granica z Niemcami? Ba, nie tylko z Niemcami. Czy komuś w najśmielszych marzeniach przychodziło do głowy, że będziemy mogli wsiąść w Warszawie w samochód i dojechać do np. Giblartaru nie pokazując na granicach żadnych dokumentów i mając w kieszeni nie paszport, ale zwykły dowód osobisty?

Podobne integracyjne procesy zachodzą też w Ameryce Łacińskiej. Bardzo nieśmiało i powoli, ale jednak. Wprawdzie do otwarcia granic jest jeszcze bardzo daleko, ale pojawiają się inicjatywy, które jeszcze 30 lat wydawać się musiały równie abstrakcyjne, jak np. to że my - Polacy będziemy mogli legalnie pracować i mieszkać w Wielkiej Brytanii, kiedy tylko będziemy mieli na to ochotę.

Weźmy przykład takiego Chile i Argentyny. W 1978 roku oba te państwa stały na krawędzi wojny, ich armie budowały szańce i pozycje obronne po obu stronach granicy. Przed wybuchem zaplanowanego już przez generałów w najmniejszych szczegółach konfliktu, uratowała je tylko watykańska mediacja.

Minęło niespełna 30 lat i co się dzieje? Wczoraj w Santiago de Chile inaugurowano sztab generalny Cruz del Sur, czyli Krzyża Południa. Pod nazwą tą kryją się pierwsze we współczesnej historii Ameryki Łacińskiej stałe, dwunarodowe, pokojowe siły zbrojne.

Żołnierze Cruz del Sur uczestniczyć będą w misjach pokojowych ONZ, a także nieść pomoc w przypadku katastrof, czy kataklizmów. Ministrowie obrony obu krajów, Chilijczyk Jose Goñi i Argentynka Nilda Garré, zapewnili że Cruz del Sur będzie w stanie zmobilizować żołnierzy i przetransportować ich we wskazane przez ONZ miejsce nawet w przeciągu 30 dni. To bardzo ważna deklaracja, gdyż wiele międzynarodowych misji pokojowych legło w gruzach właśnie dlatego, że ONZ przez długie miesiące czekała na obiecanych wcześniej żołnierzy.

Wspólne misje pokojowe są, zdaniem ministrów, dopiero początkiem współpracy. Obie armie nie wykluczją wspólnego kupowania uzbrojenia, czy też szkolenia żołnierzy. Trwają też już dyskusje nad ewentualną budową przez oba państwa odrzutowego samolotu treningowego. Dowództwo Cruz del Sur, będzie też centrum wymiany informacji między armiami obu państw, które obiecały sobie m.in. wzajemne ujawnianie wojskowych budżetów ze wszystkimi szczegółami.

Sztab generalny Cruz del Sur będzie co roku przeprowadzał się między Santiago i Buenos Aires. Pierwszy, inauguracyjny rok, działać będzie w stolicy Chile. Tworzy go 13 oficerów: 6 Argentyńczyków i 7 Chilijczyków. W chwili obecnej kieruje nim chilijski pułkownik Ian Mackinnon.

Pracujący w nim oficerowie przekonują, że wydarzenia sprzed 30 lat były tylko godnym pożałowania incydentem i przypominają, że obie armie mają długą tradycję wspólnych walk. Rzeczywiście 190 lat temu, w kwietniu 1818 roku, argentyńska armia José de San Martína, przyłączyła się do walczących o niepodległość Chile żołnierzy Bernardo O’Higginsa. I wspólnie pokonali Hiszpanów w wielkiej, decydującej bitwie w dolinie rzeki Maipo (Batalla de Maipú).